۲۱ جولای ۲۰۲۶ - محققان در مطالعه‌ای جدید دریافتند که «شاخص چاقی سارکوپنیک استخراج‌شده از تصویربرداری» که بازتاب‌دهنده اثر ترکیبی چربی اضافه بدن و کاهش توده عضلانی است، نسبت به معیارهای متداول مانند شاخص توده بدنی (BMI) و نسبت‌های مبتنی بر دور کمر، پیش‌بینی‌کننده بهتری برای نارسایی قلبی، مرگ‌ومیر قلبی-عروقی و مرگ‌ومیر به هر علت است. این یافته‌ها حاکی از آن است که این شاخص می‌تواند با ثبت دقیق‌تر ترکیب بدنی ناسالم، ارزیابی خطر قلبی-عروقی را بهبود بخشد.

این نتایج توسط میهیر ام. سانگوی از مؤسسه تحقیقات ویلیام هاروی از مرکز تحقیقات بیومدیکال NIHR Barts، در دانشگاه کوئین مری لندن، و همکارانش در ژورنال کالج کاردیولوژی آمریکا (JACC) منتشر شد.

چاقی مدت‌هاست که به عنوان یکی از عوامل خطر اصلی قلبی-عروقی شناخته شده است، اما معیارهای سنتی مانند شاخص توده بدنی (BMI) اغلب در تفکیک بین توده چربی و توده عضلانی ناتوان هستند. این مسئله منجر به مشاهدات متناقضی شده است؛ به‌ویژه در مورد نارسایی قلبی که گاهی اوقات  BMIبالاتر با نتایج بهتر (پیامدهای مثبت) مرتبط دانسته شده است. از این رو، محققان «چاقی سارکوپنیک» به معنای "وجود چربی بیش از حد بدن همراه با کاهش توده عضلانی" را به عنوان یک نشانگر بالقوه گویا‌تر برای خطر قلبی-عروقی مورد بررسی قرار دادند.

محققان برای توسعه یک معیار قابل استفاده در کلینیک، از یک فرآیند یادگیری عمیق (Deep Learning) برای تحلیل ۵۵,۷۶۸ اسکن ام‌آر‌آی قلب و عروق (CMR) و تعیین مقدار توده عضلانی عضلۀ سینه ای بزرگ (Pectoralis Major) استفاده کردند. این اندازه‌گیری با وزن بدن ترکیب شد تا یک «شاخص جدید چاقی سارکوپنیک مبتنی بر یافته های تصویربرداری» ایجاد شود. سپس محققان رابطه این شاخص را با ساختار قلب، پیامدهای طولانی‌مدت قلبی-عروقی، عوامل ژنتیکی و بیان ژن‌های اسکلتی بررسی کردند.

یافته‌های کلیدی این مطالعه عبارتند از:

·  ارتباط با تغییرات ساختاری:شاخص بالاترِ چاقی سارکوپنیک مبتنی بر یافته های تصویربرداری، با «تغییرات ساختاری نامطلوب قلبی[1]» همراه بود که نشان‌دهنده تغییرات ساختاری مرتبط با سلامت ضعیف‌تر قلب است.

·  افزایش خطر مرگ‌ومیر:افرادی با مقادیر بالاتر این شاخص، ۳۱٪ خطر بیشتری برای ابتلا به نارسایی قلبی، ۵۱٪ خطر بیشتری برای مرگ‌ومیر قلبی-عروقی و ۳۷٪ خطر بیشتری برای مرگ‌ومیر به هر علت در طول دوره پیگیری داشتند.

·  برتری نسبت به معیارهای سنتی:شاخص چاقی سارکوپنیک مبتنی بر یافته های تصویربرداری در پیش‌بینی پیامدهای نامطلوب قلبی-عروقی، عملکرد بهتری نسبت به BMI و معیارهای آنتروپومتریک (تن‌سنجی) مبتنی بر دور کمر داشت.

·  یافته‌های ژنتیکی:تحلیل ارتباط کل ژنوم (GWAS)، ۱۶ جایگاه ژنی (Loci) مرتبط با چاقی سارکوپنیک را شناسایی کرد، از جمله ژن‌هایی که پیش از این با نارسایی قلبی و کاردیومیوپاتی غیرایسکمیک مرتبط بوده‌اند.

·  مسیرهای بیولوژیکی مشترک:تحلیل‌های هم‌مکانی[2] نشان داد که چندین از این واریانت‌های ژنتیکی بین چاقی سارکوپنیک و نارسایی قلبی مشترک هستند، که این امر نشان‌دهنده وجود مسیرهای بیولوژیکی مشترک است.

·  شواهد ترانسکریپتومیک:تحلیل‌های ترانسکریپتومیک نشان داد که ژن‌های مرتبط با چاقی سارکوپنیک به‌طور اختصاصی در طول آتروفی (تحلیل رفتن) عضلانی تغییر می‌یابند که این امر شواهد بیولوژیکی بیشتری برای این وضعیت فراهم می‌کند.

·  هدف درمانی جدید:این مطالعه همچنین پروتئین  ACVR2Bرا به‌عنوان یک نقطه مداخله بالقوه شناسایی کرد که هدف درمانی داروی «بیماگروماب» (Bimagrumab) است. در حال حاضر، ترکیب بیماگروماب با «سوماگلوتاید» برای ترویج کاهش چربی و در عین حال حفظ توده عضلانی در حال بررسی است.

محققان اظهار داشتند که شاخص چاقی سارکوپنیکِ مبتنی بر یافته های تصویربرداری، روشی کاربردی برای ارزیابی ترکیب بدنی با استفاده از تصویربرداری‌های روتین قلبی-عروقی ارائه می‌دهد و معیاری جامع‌تر از شاخص‌های سنتی چاقی برای سنجش خطر قلبی-متابولیک فراهم می‌کند.

به‌طور کلی، این یافته‌ها چاقی سارکوپنیک را به عنوان یک نشانگر مهم خطر قلبی-عروقی معرفی می‌کنند و پیشنهاد می‌دهند که ارزیابی مبتنی بر تصویربرداری می‌تواند پیش‌بینی نارسایی قلبی و مرگ‌ومیر را بهبود بخشد و همزمان از توسعۀ درمان‌هایی که باعث حفظ عضله و کاهش چربی اضافی می‌شوند، حمایت کند.

منبع:

https://medicaldialogues.in/cardiology-ctvs/news/sarcopenic-obesity-index-outperforms-bmi-in-predicting-heart-failure-and-mortality-study-175416

 



[1]Adverse Cardiac Remodeling

[2]بررسی این مسئله که آیا ریشه‌های ژنتیکی دو بیماری متفاوت، در یک نقطه مشترک قرار دارند یا خیر؛ این کار نشان می‌دهد که آیا یک عامل مشترک باعث بروز هر دو وضعیت می‌شود یا خیر.