۱۶ سپتامبر۲۰۲۵- یک مطالعه‌ ی جدید نشان داده است که سندرم متابولیک (MS) به‌ طور مستقل با ویژگی ‌های شدیدتر و نامطلوب ‌تر پلاک ‌های شریانی کرونری در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ (T2DM) مرتبط است. این ویژگی ‌ها شامل نرخ بالاتر پلاک‌ های ترکیبی، غیرکلسیفیه و غیرانسدادی، همچنین کلسیفیکاسیون نقطه ‌ای و بار پلاکی گسترده ‌تر هستند.

یافته‌ های این مطالعه که در نشریه ی Frontiers in Endocrinology منتشر شده است، بر اهمیت تشخیص زودهنگام و کنترل مؤلفه‌ های سندرم متابولیک برای کاهش خطر بیماری ‌های قلبی‌ عروقی در این جمعیت آسیب‌ پذیر تأکید دارند.

در این پژوهش دکتر یو-شان ژانگ و همکارانش از بخش رادیولوژی بیمارستان وست چاینا وابسته به دانشگاه سیچوان، تأثیر سندرم متابولیک بر پلاک ‌های آترواسکلروتیک کرونری در بیماران دیابت نوع ۲ را بررسی کردند. با استفاده از آنژیوگرافی توموگرافی کامپیوتری کرونری (CCTA)، پژوهشگران نوع پلاک، شدت تنگی، ویژگی ‌های پرخطر پلاک و شاخص‌ های گستردگی آن مانند امتیاز درگیری قطعه ‌ای[1](SIS)  و امتیاز تنگی قطعه ‌ای((SSS[2] را تحلیل کردند. در مجموع، ۲۴۳۱بیمار مبتلا به دیابت نوع ۲که بین ژانویه ۲۰۱۵ تا فوریه ۲۰۲۲ تحتCCTA  قرار گرفته بودند، به‌ صورت گذشته ‌نگر وارد مطالعه شدند و بر اساس وجود یا عدم وجود سندرم متابولیک گروه ‌بندی شدند.

یافته‌ های کلیدی این مطالعه به شرح زیر است:

· ۶۱.۵ درصد از کل شرکت کنندگان (۱۴۹۶بیمار) دارای سندرم متابولیک بودند.

· بیماران دارای سندرم متابولیک شیوع بالاتری از پلاک ‌های غیرکلسیفیه و ترکیبی داشتند.

· این بیماران همچنین بیشتر دچار تنگی‌ های غیرانسدادی بودند.

· مقادیرSIS  و SSS در بیماران دارای سندرم متابولیک به ‌طور قابل توجهی بالاتر بود.

· تعداد مؤلفه ‌های سندرم متابولیک با وخامت ویژگی‌ های پلاک ارتباط مستقیم داشت، از جمله نسبت بالاتر بیماران با پلاک ‌های غیرکلسیفیه یا ترکیبی،SIS  برابر یا بیشتر از ۴، و SSS برابر یا بیشتر از ۷.

· تحلیل رگرسیون لجستیک چند متغیره، سندرم متابولیک را به‌ عنوان پیش ‌بینی ‌کننده مستقل ویژگی‌ های نامطلوب پلاک تأیید کرد.

· سندرم متابولیک با افزایش احتمال پلاک‌ های غیرکلسیفیه(OR=1.232) مرتبط بود.

· سندرم متابولیک احتمال پلاک ‌های ترکیبی را افزایش داد(OR=1.307).

· سندرم متابولیک با تنگی‌ های غیرانسدادی بیشتر مرتبط بود(OR=1.615).

· بیماران دارای سندرم متابولیک احتمال بیشتری برای SIS ≥4 داشتند(OR=1.529).

· سندرم متابولیک به ‌طور قابل توجهی خطر کلسیفیکاسیون نقطه ‌ای را افزایش داد(OR=1.879).

· همه این ارتباط ‌ها حتی پس از تعدیل برای عوامل مخدوش‌ کننده همچنان معنادار باقی ماندند.

محققان نتیجه ‌گیری کردند که سندرم متابولیک نقش محوری در شکل‌ گیری الگوی بیماری شریان کرونری در بیماران دیابت نوع ۲ ایفا می ‌کند. در میان مؤلفه‌ های سندرم متابولیک، فشار خون بالا بیشترین تأثیر را بر آترواسکلروز کرونری در این گروه داشت. این موضوع نشان می ‌دهد که کنترل شدید فشار خون، همراه با مدیریت کلی سندرم متابولیک، می ‌تواند در کند کردن پیشرفت پلاک ‌ها و کاهش رویدادهای قلبی‌ عروقی آینده مؤثر باشد.

با وجود نقاط قوت این مطالعه، نویسندگان به چند محدودیت آن اشاره کردند: طراحی مقطعی مطالعه مانع از نتیجه‌ گیری علت و معلولی می ‌شود، و برخی عوامل مخدوش ‌کننده مانند متغیرهای دقیق مربوط به چربی‌ ها ثبت نشده ‌اند. همچنین، انجام مطالعه در یک مرکز واحد و تمرکز بر جمعیت چینی ممکن است قابلیت تعمیم نتایج را محدود کند. با این حال، حجم بالای نمونه و تحلیل تصویربرداری جامع، پشتیبانی قوی از نتایج ارائه می ‌دهد.

در مجموع، این مطالعه بر نیاز فوری به غربالگری سیستماتیک و مداخله زودهنگام برای سندرم متابولیک در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ تأکید دارد. با هدف قرار دادن عوامل خطر قابل اصلاح مانند فشار خون بالا، چاقی و دیس ‌لیپیدمی، پزشکان ممکن است بتوانند بار پلاکی کرونری را کاهش داده و پیامدهای قلبی‌عروقی بلندمدت را در این گروه پرخطر بهبود بخشند.

منبع:

https://medicaldialogues.in/cardiology-ctvs/news/study-links-metabolic-syndrome-to-adverse-coronary-plaque-profiles-in-t2dm-155083