روزه‌داری با ایجاد تغییرات شیمیایی در مغز به بهبود حافظه و یادگیری کمک می‌کند

15 دسامبر 2017- تحقیقات جدید نشان داده است که روزه‌داری می‌تواند عملکرد مغزی را از طریق افزایش میزان پروتئینی که رشد نورونها را افزایش می‌دهد، بهبود بخشد. این یافته‌ها، پیامدهایی را  برای پیشگیری و درمان اختلالات عصبی ناشی از بیماریهای مرتبط با دیابت نوع 2 نظیر آلزایمر، در پی دارد.

 دکتر Mattson عصب شناس در موسسه‌ی ملی پیری در این تحقیق جدید، فعالیت مغز و نوروشیمی آن را در موشهایی که بطور یک روز در میان تحت رژیم روزه داری یا رژیم غذایی نرمال بودند، با هم مقایسه کرد. Mattson تاکنون تحقیقات زیادی را برای کشف مکانیزم‌های سلولی و مولکولی اختلالات نورودژنراتیو انجام داده است. او همچنین تأثیرات روزه‌داری را بر تقویت سطح انرژی در نورونها و کمک به مغز برای مقاومت در برابر بیماریها مطالعه کرده است.

تحقیقات قبلی او نشان داد که ناشتا نشان‌دهنده‌ی یک چالش برای مغز است که موجب انتشار نوعی ماده ی شیمیایی در مغز می‌شود که باعث افزایش کارایی و رشد نورونها می‌گردد. انجام تمرینات ورزشی شدید یا وظایف فکری نیز می‌تواند چنین تأثیری را به همراه داشته باشد.

در این تحقیق جدید، او یک تغییر شیمیایی ویژه را کشف نمود که به احتمال زیاد به نورونها انرژی بیشتری می‌بخشد و اتصالات آنها را با یکدیگر افزایش می‌دهد.

 دکتر Mattson و گروهش دریافتند در موشهای گروه روزه‌داری متناوب، میزان یک ماده‌ی شیمیایی مغزی بنام BNDF یا فاکتور نورون زایی مشتق شده از مغز[1]، 50 درصد افزایش می‌یابد. این ماده موجب افزایش میزان جسم کتونی "بتا هیدروکسی  بوتیرات" می‌شود که ناشی از سوختن چربیها در حالت روزه‌داری است. نقش BNDF به عنوان عاملی برای تقویت تولید نورونهای جدید از سلولهای بنیادی، ارتباط بیشتر نورونها با هم و تقویت سیناپس‌ها شناخته شده است. تحقیقات پیشین نشان داده‌اند که کاهش میزان BNDF یک ویژگی اصلی در بیماری آلزایمر است. موشهای گروه روزه‌داری، دارای هشیاری بوده و فعالیت مغزی آنها در نواحی درگیر در حافظه و یادگیری با افزایش BNDF افزایش یافته است.

 مزایای شناختی روزه‌داری ممکن است ناشی از افزایش تعداد میتوکندریها در سلولهای عصبی به دلیل افزایش غلظت BNDF باشد. پیش از این مشخص شده بود که کاهش تعداد  میتوکندریها یا اختلال در عملکرد میتوکندریهای مغز با تخریب اعصاب ارتباط دارد. افزایش تعداد میتوکندریها  در نورونها می‌تواند توانایی آنها را در تشکیل و حفظ سیناپس‌ها افزایش دهد و به این ترتیب توانایی یادگیری و حافظه را افزایش دهد. اگرچه این نتایج در موشها امیدوار کننده است، اما نیاز به تحقیقات بیشتری برای تعیین فوایدی مشابه در مغز انسان وجود دارد. این تحقیق در نشست سالانه‌ی انجمن علوم اعصاب ارائه شد.

منبع:

www.diabetes.co.uk/news/2017/dec/fasting-changes-brain-chemistry-to-improve-memory-and-learning,-research-suggests-98808369.html



[1]brain derived neurotrophic factor