23 مه 2025- بر اساس کارآزمایی بالینی اخیر که در مجله انجمن پزشکی آمریکا منتشر شده است، درمان افراد دارای اضافه وزن، چاق و یا مبتلا به دیابت با آگونیست های گیرنده ی GLP1 در مقایسه با دارونما، خطر عوارض جانبی روانپزشکی یا علائم افسردگی را افزایش نمی‌ دهد. در عوض، با بهبود کیفیت زندگی و رفتارهای غذایی سالم ‌تر، از جمله خوردن مهار شده و احساسی، مرتبط است. این نتایج با پشتیبانی از ایمنی روانپزشکی GLP1-RAها، تأثیر مثبت آنها را بر سلامت جسمی و عاطفی برجسته کرده است.

آگونیست گیرنده ی  GLP1مانند سماگلوتید و لیراگلوتید به دلیل فوایدشان در مدیریت دیابت و کاهش وزن شناخته شده ‌اند. با این حال، تأثیر آنها بر سلامت روان، به ویژه با توجه به استفاده روزافزون در جمعیت‌ های غیر دیابتی برای مدیریت وزن، همچنان یک سوال بی ‌پاسخ باقی مانده است.محققان با متاآنالیز داده‌های کارآزمایی ‌های اقتباس شده از پایگاه‌های داده MEDLINE، Embase،PsycINFO  وCENTRAL ، تلاش کردند که به این سوال پاسخ دهند. تمام مطالعات انتخاب ‌شده، کارآزمایی ‌های دوسوکور و کنترل‌ شده با دارونما در بزرگسالان مبتلا به اضافه وزن، چاقی یا دیابت بودند و پیامدهای روانپزشکی، شناختی یا کیفیت زندگی(QOL) را ارزیابی کرده بودند.

یافته ‌های کلیدی این متاآنالیز، هیچ تفاوت معنی ‌داری را بین درمان با GLP-1 RA و دارونما از نظر عوارض جانبی جدی روانپزشکی (نسبت خطر لگاریتمی =0.02-) یا مشکلات روانپزشکی غیرجدی (نسبت خطر لگاریتمی =0.03-) نشان نداد. تغییرات در علائم افسردگی نیز ناچیز بود) Hedges’ g[1]= 0.02)، که نشان دهنده عدم بدتر شدن شرایط سلامت روان است.

اما این تجزیه و تحلیل چندین مزیت روانشناختی و سبک زندگی را آشکار کرد. بیمارانی که تحت درمان باGLP-1 RA ها قرار گرفته بودند، بهبودهای کم تا متوسطی را در رفتارهای غذا خوردن، به ویژه در خوردن مهار شده (Hedges' g = 0.35) و خوردن احساسی(g = 0.32) نشان دادند که بیانگر افزایش کنترل بر الگوهای خوردن تکانشی است که اغلب با استرس یا خلق و خوی منفی مرتبط هستند.

قابل توجه است که کاربران GLP-1 RA پیشرفت ‌های قابل اندازه ‌گیری را در چندین حوزه کیفیت زندگی گزارش کردند. که در آن کیفیت زندگی مرتبط با سلامت روان بهبود یافت (g = 0.15)، که نشان دهنده رفاه عاطفی بهتر است. کیفیت زندگی مرتبط با سلامت جسمی (g = 0.20) و کیفیت زندگی خاص دیابت(g = 0.23) نیز افزایش یافت که نشان دهنده بهبود عملکرد جسمی و مدیریت روزانه دیابت است.

کیفیت زندگی مرتبط با وزن (g = 0.27) بیشترین بهبود را نشان داد که بیانگر رضایت بیشتر از وزن و تصویر بدن است. این مطالعه با ارائه ی شواهد محکم نشان داد که مهارکننده‌ های گیرنده GLP-1 نه تنها از نظر جسمی مؤثر هستند، بلکه از نظر روانپزشکی نیز ایمن هستند و مزایای بیشتری برای جلوگیری از خوردن احساسی و بهبود کیفیت زندگی دارند.

منبع:

https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/glp1-ras-use-carries-no-psychiatric-risk-rather-enhances-emotional-well-being-in-overweight-diabetes-patients-jama-148653