24ژانویه 2022 - متخصصان ژنتیک نشان داده اند که چرا برخی از افراد چاق نسبتا سالم می مانند، در حالی که برخی دیگر از بیماری های تغییر دهنده زندگی مانند دیابت نوع 2 و بیماری قلبی، رنج می برند.

اگر فردی شاخص توده بدنی(BMI) بالای 30 داشته باشد، از رده اضافه وزن خارج و به عنوان یک فرد چاق در نظر گرفته می شود و اگرچه همگی افراد چاق در چند کیلو اضافه وزن مشترک هستند، حتی دو فرد باBMI یکسان می توانند مقادیر بسیار متفاوتی از چربی داشته باشند، و این چربی می تواند در نقاط مختلف بدنشان توزیع شود. در سراسر بدن، چربی ذخیره شده در زیر پوست مانند چانه، کمتر از چربی ذخیره شده در اطراف اندام هایی مانند کبد و قلب، مضر تلقی می شود، و این کار ژن هایی است که ما با آنها متولد می شویم که تعیین می کنند چگونه و کجا این چربی ذخیره شود، چیزی که دانشمندان از آن به عنوان داشتن چاقی «مطلوب» یا «نامطلوب» یاد می کنند.

دکتر هانیه یاقوتکار، مدرس علوم زیستی در دانشگاه برونل لندن، که این تحقیق را رهبری کرد، می گوید: برخی افراد دارای ژن های چربی بدشانسی هستند، به این معنی که آنها سطوح بالاتری از چربی را در همه جا ذخیره می کنند، از جمله زیر پوست، کبد و لوزالمعده. این با خطر بالاتر ابتلا به بیماری هایی مانند دیابت نوع 2 مرتبط است. دیگران خوش شانس تر هستند و ژن هایی دارند که سبب تجمع چربی بیشتر در زیر پوست اما چربی کمتر در کبد می شود که به این معنا است که خطر ابتلا به بیماری هایی مانند دیابت نوع 2 در این افراد کمتر است.

این تیم با استفاده از تکنیکی به نام تصادفی سازی مندلی دریافتند که از 37 نوع بیماری که آزمایش کردند، 12 بیماری - از جمله بیماری عروق کرونر، سکته مغزی و دیابت نوع 2 - به طور مستقیم با ژن هایی مرتبط بودند که تعیین می کنند آیا فرد دارای یک چاقی مطلوب است یا خیر. در حالی که می‌توان گفت 9 مورد از این بیماریها به چاقی فرد ارتباطی ندارد و به احتمال زیاد ناشی از حمل وزن بیش از حد است، مانند داشتن ترومبوز ورید عمقی یا آرتروز زانو.

با این حال، محققان هشدار دادند که صرف نظر از اینکه فردی دارای چاقی مطلوب یا نامطلوب است، چاق بودن یک خطر جدی برای سلامت فرد است، حتی افرادی که دارای چاقی مطلوب هستند هنوز در معرض خطر بیماری هایی مانند سنگ کیسه صفرا، آسم بزرگسالان و پسوریازیس هستند.

آنها همچنین دریافتند که برخی بیماری‌های دیگر که قبلا تصور می‌شد با وزن افراد مرتبط است، مانند آلزایمر، ارتباطی با اضافه وزن ندارند.

دکتر یاقوتکار گفت: برای پیشگیری و اندازه گیری بهتر خطر بیماری، مهم است که بدانیم آیا چاقی یک عامل خطر علیتی برای آن بیماری است و اگر علت بیماری است، این خطر چه پیامدهایی- از جمله پیامدهای متابولیکی، مکانیکی یا روانی- را ایجاد می کند.

وی افزود: نتایج ما همچنین شواهدی را ارائه می‌کند که نشان می‌دهد همه افراد از کاهش چربی اضافی خود سود خواهند برد، حتی اگر از نظر متابولیکی سالم باشند.

محققان می گویند: این نتایج به پزشکان کمک می کند تا تعیین کنند که آیا باید اثرات نامطلوب ناشی از چاقی را هدف قرار دهند یا سعی در کاهش چند کیلوگرم از وزن آنها داشته باشند. پروفسور تیموتی فرایلینگ، پروفسور ژنتیک انسانی در دانشگاه اکستر، گفت: برای مثال، درمان‌های زیادی وجود دارد که می‌تواند سطوح چربی بالا را در خون و اطراف اندام‌ها کاهش دهد اما بر وزن اضافی فرد تأثیری نمی‌گذارد.در مقابل، برای سایر شرایط، ممکن است کاهش وزن اضافی به اندازه یا بیشتر از سطوح مضر قند و چربی در خون مهم باشد.

این مطالعه که در ژورنالeLife منتشر شد، با بودجه ی دیابت بریتانیا و با همکاری دانشگاه وینچستر اجرا شد، و از داده‌های پروژهFinnGen فنلاند وبیوبانکبریتانیا استفاده کرد که اطلاعاتی را از 500 هزار فرد 37 تا 73 ساله بین سال‌های 2006 تا 2010 جمع‌آوری کرده است. در سراسر انگلستان از هر چهار نفر یک نفر توسط سیستم بهداشت ملی انگلیس، جزو افراد دارای " اضافه وزن شدید" در نظر گرفته شده و در معرض خطر ابتلا به بیماریهای جدی است.

دکتر سوزان مارتین، محقق فوق دکتری در دانشگاه Exeter که در این تحقیق شرکت داشت، گفت: در حالی که مهم است که ما علل بیماری های مرتبط با چاقی را شناسایی کنیم، ژن های خوب هنوز جایگزین یک سبک زندگی سالم نیستند. چاقی مطلوب فقط باعث می شود خطر ابتلای شما به بیماریهای جدی کمتر باشد اما اگر چاق هستید، توصیه این است که همچنان سعی کنید وزن اضافی خود را تا جایی که می توانید کاهش دهید.

منبع:

https://www.sciencedaily.com/releases/2022/01/220124194934.htm