9 ژوئیه 2024 - ویتامین D نقش حیاتی در حساسیت به انسولین و متابولیسم گلوکز دارد. اکنون، یک مطالعه ی جدید به این نتیجه رسیده است که کمبود آن می تواند به ایجاد و پیشرفت دیابت نوع 2 (T2DM) کمک کند.

این مطالعه که در شماره ژوئیه تا سپتامبر نشریه ی Apollo Medicine منتشر خواهد شد، ارتباط منفی بین سطوح ویتامینD و سطوح هموگلوبین گلیکوزیله (HbA1c) در دیابت نوع 2 را نشان داد. با این حال، محققان اظهار داشتند که این همبستگی را می توان با مصرف ویتامین D که به کنترل سطوح گلایسمی کمک می کند، بازیابی کرد.

دکتر رینکی کوماری، از دپارتمان مرکز پیشرفته طب سنتی و ژنومی در موسسه علوم پزشکی دانشگاه هندو بنارس در هند، گفت: "مطالعه ی ما رابطه ی معکوس قابل توجهی را بین سطوح ویتامین D وHbA1c  در افراد مبتلا به دیابت نوع 2 نشان داد. به عبارت ساده تر، سطح بالاتر ویتامین D با کنترل بهتر قند خون مرتبط است. این یافته بینش ارزشمندی را به تحقیقات دیابت اضافه می کند و نشان می دهد که حفظ سطح کافی ویتامین D ممکن است به مدیریت موثرتر سطح گلوکز خون کمک کند."

دکتر رینکی در مورد پیامدهای این مطالعه افزود: "این یافته ها پیامدهای مهمی هم برای عملکرد بالینی و هم برای سلامت عمومی دارند. از نظر بالینی، آنها نشان می دهند که نظارت و مدیریت مقدار ویتامین D می تواند به بخشی از مراقبت های استاندارد برای بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 تبدیل شود. با حصول اطمینان از سطوح کافی ویتامین D، ارائه دهندگان مراقبت های بهداشتی ممکن است مدیریت دیابت و نتایج بیماران را از منظر سلامت عمومی بهبود بخشند، ترویج مکمل های ویتامین D و تشویق به قرار گرفتن در معرض آفتاب می تواند به پیشگیری از عوارض دیابت و حمایت از سلامت کلی کمک کند."

ویتامین D که به طور اساسی از طریق قرار گرفتن در معرض نور خورشید و منابع غذایی مانند ماهی های چرب و غذاهای غنی شده به دست می آید، با کمبود گسترده ای مواجه است، به خصوص در مناطقی که نور خورشید یا تنوع غذایی محدودی دارند. در افراد مبتلا به دیابت، نقش ویتامین D در متابولیسم گلوکز پیچیده است و بر حساسیت به انسولین و مکانیسم‌های ترشح در پانکراس تأثیر می‌گذارد. کمبود این ویتامین با بیماری های جدی از جمله بیماری های قلبی عروقی، دیابت، سرطان ها و ام اس(MS)  مرتبط است.

هدف دکتر کوماری و همکارانش بررسی ارتباط بین سطح ویتامین D و HbA1c در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 و افراد سالم بود.

در این مطالعه 163 فرد مبتلا به دیابت نوع 2 (گروه اول) و 174 فرد سالم (گروه دوم) وارد مطالعه شدند. محققان با استفاده از روش رادیوایمونواسی و کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا، سطوح ویتامین D و HbA1c را در سرم خون این افراد اندازه‌گیری کردند.

این مطالعه به یافته های زیر منجر شد:

 در گروه I، متشکل از بیماران مبتلا به دیابت نوع 2، سطوح ویتامینD (2.23 ± 17.82 نانوگرم در میلی لیتر) به طور قابل توجهی پایین تر از گروه دوم بود. بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 همچنین سطوحHbA1c  بالاتری را نشان دادند که نشان‌دهنده ی کنترل ضعیف‌تر قند خون است که از نظر آماری معنی‌دار بود.

 تجزیه و تحلیل بیشتر در گروه I، یک همبستگی منفی را بین سطوح ویتامین D و HbA1c نشان داد.

 ترکیب داده‌های هر دو گروه رابطه معکوس را تقویت کرد، که نشان می‌دهد سطوح پایین ویتامین D با سطوح بالاتر HbA1c در جمعیت مورد مطالعه مرتبط است.

دکتر کوماری گفت: آنچه این مطالعه را متمایز می کند، بررسی آن بر روی افراد دیابتی و غیر دیابتی است، که چشم انداز وسیع تری در مورد اینکه چگونه سطوح ویتامین D بر سلامت کلی متابولیک تاثیر می گذارد، ارائه می دهد. با مقایسه این دو گروه، این مطالعه بینش های جدیدی را در مورد نقش بالقوه ویتامین D در مدیریت دیابت ارائه داد. این رویکرد جامع می تواند راه را برای راهبردهای جدید در مراقبت از دیابت، ادغام ارزیابی و مدیریت ویتامین D در شیوه های معمول مراقبت های بهداشتی هموار کند.

این مطالعه شیوع بالایی از کمبود ویتامین D را در گروه مبتلا به دیابت نوع 2 نشان داد. ویتامین D به دلیل نقش محوری آن در متابولیسم گلوکز و حساسیت به انسولین به خوبی شناخته شده است، که نشان می‌دهد کمبود آن ممکن است در شروع و پیشرفت T2DM نقش داشته باشد.

مطالعات مداخله‌ای قبلی که نشان‌دهنده ی افزایش تنظیم گلوکز با مکمل‌های ویتامین D هستند، با تحقیق فعلی همسو هستند. با این وجود، تعیین دوز بهینه و مدت زمان مصرف مکمل ویتامین D همچنان موضوعی است که در میان محققان در حال بحث است. در حالی که توصیه ی روزانه 2000 واحد بین المللی کوله کلسیفرول به مدت 16 هفته به عنوان یک نقطه شروع منطقی برای پزشکان محسوب می شود، ارزیابی وضعیت ویتامین D، سابقه ی پزشکی و تداخلات دارویی احتمالی هر فرد قبل از تجویز و توصیه بسیار مهم است. یک رویکرد شخصی به مکمل ویتامین D برای اطمینان از ایمنی و اثربخشی ضروری است.

این یافته‌ها اهمیت ارزیابی وضعیت ویتامین D در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2و مزایای بالقوه مکمل‌های ویتامین D را در کنترل گلوکز نشان می‌دهد.

به گفته دکتر کوماری، یکی از محدودیت های این مطالعه مشاهده ای بودن آن است، یعنی نمی تواند به طور قطعی ثابت کند که ویتامینD پایین، باعث کنترل ضعیف قند خون می شود. علاوه بر این، تعداد نسبتاً کم شرکت کنندگان ممکن است کاربرد نتایج را برای جامعه وسیع‌تر محدود کند.

او در پایان گفت: "تحقیقات آینده باید بر انجام مطالعات مداخله ای طولانی مدت متمرکز شود تا مشخص شود که آیا مکمل ویتامین D می تواند سطح HbA1c را بهبود بخشد یا خیر. گسترش تحقیقات به گونه ای که گروه متنوع تری از شرکت کنندگان را شامل شود نیز به تایید و گسترش این یافته ها کمک می کند."

منبع:

https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/study-reveals-potential-of-vitamin-d-to-control-blood-sugar-in-type-2-diabetes-patients-131313