۲۹ سپتامبر ۲۰۲۵ – تاکنون کاهش وزن هدف اصلی درمانی برای افراد مبتلا به پیش‌ دیابت محسوب می‌ شد. اما تحلیل جدیدی از یک مطالعه بزرگ در توبینگن نشان داد که بیمارانی که با اصلاح سبک زندگی موفق به بازگرداندن سطح قند خون به محدوده نرمال می ‌شوند، حتی اگر وزن کم نکنند یا حتی افزایش وزن داشته باشند، باز هم خطر ابتلا به دیابت نوع ۲را تا ۷۱ درصدکاهش می‌ دهند. این مطالعه با همکاری بیمارستان دانشگاهی توبینگن، مؤسسه Helmholtz مونیخ و مرکز تحقیقات دیابت آلمان(DZD)  انجام و در مجله Nature Medicine منتشر شده است.

میلیون‌ ها نفر در سراسر جهان با پیش ‌دیابت زندگی می‌ کنند. تخمین زده می ‌شود که از هر ده بزرگسال، یک نفر مبتلا باشد، اگرچه موارد گزارش ‌نشده احتمالاً رقم واقعی را بسیار بالاتر می ‌برند. پیش‌ دیابت وضعیتی است که در آن سطح قند خون بالاست اما هنوز معیارهای تشخیص دیابت را ندارد. این وضعیت اغلب بدون علامت باقی می‌ ماند و سلول‌ های بدن به انسولین مقاوم می ‌شوند، در نتیجه قند کمتری از خون وارد سلول‌ ها شده و سطح قند خون افزایش می‌ یابد. اگر این وضعیت درمان نشود، خطر بالایی برای تبدیل به دیابت نوع ۲وجود دارد؛ بیماریی که بیش از ۴۶۰میلیون نفر را در جهان تحت تأثیر قرار داده و می ‌تواند منجر به عوارض جدی مانند بیماری‌ های قلبی‌عروقی یا سرطان شود.

بازگشت قند خون به محدوده نرمال؛ شاخصی حیاتی

راهبردهای توصیه ‌شده تاکنون – از جمله در دستورالعمل ‌های بالینی – برای پیشگیری از دیابت نوع ۲در افراد مبتلا به پیش ‌دیابت، عمدتاً بر کاهش وزن از طریق تغذیه سالم و فعالیت بدنی تمرکز داشته ‌اند. اما نتایج جدید نشان می ‌دهند که این رویکرد باید فراتر از وزن باشد. در مطالعه ‌ای بلندمدت، ۲۳۴نفر از بیش از ۱۱۰۰شرکت ‌کننده طی یک سال کاهش وزن نداشتند یا حتی وزن اضافه کردند، اما ۲۲ درصداز آن‌ ها موفق شدند سطح قند خون خود را نرمال کنند. طی ۹ سال پیگیری، این گروه بدون کاهش وزن تا ۷۱ درصد کمتر در معرض ابتلا به دیابت بودند؛ عددی تقریباً برابر با کسانی که با کاهش وزن خطر را کاهش داده بودند(73 درصد).

تحلیل ‌ها نشان دادند که توزیع چربی بدن عامل تعیین ‌کننده ‌ای است. چربی احشایی (چربی اطراف اندام‌ ها) با ترشح مولکول‌ های التهابی و اختلال در تعادل هورمونی، مقاومت به انسولین را افزایش می ‌دهد و مستقیماً با دیابت نوع ۲ مرتبط است. شرکت ‌کنندگانی که بدون کاهش وزن موفق به نرمال ‌سازی قند خون شدند، نسبت به سایرین درصد چربی شکمی کمتری داشتند.

پروفسور آندریاس بیرکنفلد، سرپرست مطالعه، تأکید کرد که «بازگرداندن قند خون ناشتا به محدوده نرمال مهم ‌ترین هدف در پیشگیری از دیابت نوع ۲است، نه صرفاً عدد روی ترازو». او افزود: ورزش و تغذیه متعادل تأثیر مثبتی بر قند خون دارند، حتی اگر کاهش وزن حاصل نشود.

پژوهشگران توصیه کردند که دستورالعمل‌ های آینده باید علاوه بر وزن، کنترل قند خون و الگوی توزیع چربی را نیز در نظر بگیرند.

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2025-09-blood-sugar-important-body-weight.html#google_vignette