۲۸اکتبر ۲۰۲۵- برای افراد مبتلا به دیابت، مراقبت از سلامت لثه ها به اندازه ی کنترل قند خون اهمیت دارد. تحقیقات نشان داده اند که بین بیماری پریودنتال (که بیشتر با نام بیماری لثه شناخته می شود) و دیابت، یک رابطه ی دوطرفه وجود دارد.
افراد مبتلا به پریودنتیت در معرض خطر بالاتری برای ابتلا به دیابت قرار دارند، و بیماران دیابتی سه برابر بیشتر احتمال دارد که دچار بیماری لثه شوند. طبق گزارش سازمان جهانی بهداشت (WHO)، حدود ۵۰ درصد از بزرگسالان در سراسر جهان به بیماری لثه مبتلا هستند، که بخشی از ۳.۵ میلیارد نفری را تشکیل می دهند که سالانه تحت تأثیر بیماری های دهان و دندان قرار می گیرند.
برای روشن تر شدن این ارتباط، ما با دکتر دیوید وو، مدرس بخش پزشکی دهان، عفونت و ایمنی، و مدیر برنامه تحصیلات تکمیلی پیشرفته در پریودنتولوژی در دانشکده دندان پزشکی دانشگاه هاروارد، گفتوگو کرده ایم.
چرا افراد دیابتی بیشتر در معرض بیماری لثه هستند؟
افراد مبتلا به دیابت به دلیل بالا بودن مداوم سطح قند خون، در معرض خطر بیشتری برای بیماری لثه قرار دارند. این وضعیت توانایی بدن برای مقابله با عفونت را کاهش داده و موجب التهاب مزمن در دهان می شود. پاسخ ایمنی ضعیف همراه با افزایش گلوکز در بزاق، شرایط را برای رشد باکتری های مضر دهانی و تجمع پلاک فراهم می کند، که در نهایت منجر به تخریب بافت لثه و عفونت پریودنتال می شود.
علائم اولیه بیماری لثه که بیماران دیابتی باید به آن توجه کنند، چیست؟
علائم اولیه ممکن است شامل قرمزی، تورم یا خونریزی آسان لثه ها باشد، به ویژه هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن. بوی بد دهان مداوم، حساسیت لثه، عقب نشینی خط لثه و لق شدن دندان ها نیز می توانند نشانه ی شروع مشکلات پریودنتال باشند. این علائم معمولاً بدون درد هستند، اما نباید نادیده گرفته شوند و نیازمند ارزیابی بهموقع توسط دندان پزشک هستند.
آیا درمان بیماری لثه می تواند به کنترل دیابت کمک کند؟
بله، مدیریت مؤثر بیماری لثه می تواند به بهبود کنترل قند خون منجر شود. درمان بیماری لثه التهاب مزمن بدن را کاهش داده و پاسخ بدن به انسولین را بهبود می بخشد و سلامت متابولیک را تثبیت می کند. نکته ی کلیدی این است که ادغام مراقبت های منظم دندان پزشکی با مدیریت دیابت، بهترین نتایج را برای بیماران به همراه دارد. پیشگیری، تشخیص زودهنگام و مداخله ی به موقع، بهترین نتایج بالینی را رقم می زنند.
آیا یافته های پژوهشی جدید درک ما از ارتباط دیابت و سلامت دهان را تغییر داده اند؟
پیشرفت های علمی اخیر بر رابطه ی دوطرفه بین دیابت و بیماری لثه تأکید دارند. یافته های جدید نشان می دهند که التهاب ناشی از بیماری پریودنتال می تواند کنترل قند خون را بدتر کند، در حالی که دیابت کنترل نشده نیز می تواند عفونت دهانی را تشدید کند. مطالعات همچنین در حال بررسی نقش ژنتیک و میکروبیوم دهانی در این تعامل پیچیده هستند، که نویدبخش دوره ای جدید از همکاری میان متخصصان پزشکی و دندان پزشکی است.
چه عادات روزانه یا اقدامات پیشگیرانه ای برای حفظ سلامت لثه در افراد دیابتی مؤثر هستند؟
رعایت دقیق بهداشت دهان، شامل مسواک زدن دوبار در روز، نخ دندان کشیدن روزانه و مراجعه منظم به دندان پزشک، برای سلامت کلی ضروری است. کنترل بهینه قند خون، رژیم غذایی متعادل و پرهیز از مصرف دخانیات نیز به سلامت لثه کمک می کنند.
مشاوره با متخصص پریودنتولوژی و انجام درمان های حرفه ای بهداشت دهان حداقل دو بار در سال توصیه می شود. همچنین توجه سریع به هرگونه تغییر دهانی اهمیت دارد. برای بیماران دیابتی، ممکن است چک آپ منظم دندانپزشکی هر سه ماه یک بار برای پایش وضعیت بیماری و جلوگیری از پیشرفت آن توصیه شود.
منبع:
https://medicalxpress.com/news/2025-10-periodontist-relationship-diabetes-gum-disease.html
.