7 ژوئیه 2025 - عضلات اسکلتی مردان و زنان گلوکز و چربی‌ ها را به روش‌ های مختلفی پردازش می ‌کنند. مطالعه ‌ای که توسط بیمارستان دانشگاه توبینگن، موسسه تحقیقات دیابت و بیماری ‌های متابولیک هلمهولتز مونیخ و مرکز تحقیقات دیابت آلمان(DZD)  انجام شده است، اولین تجزیه و تحلیل مولکولی جامع از این تفاوت ‌ها را ارائه داد. نتایج این تحقیق، که در مجله متابولیسم مولکولی منتشر شده است، احتمالاً توضیحی برای این موضوع ارائه می ‌دهد که چرا بیماری ‌های متابولیکی مانند دیابت در زنان و مردان به طور متفاوتی بروز می ‌کنند - و چرا آنها به فعالیت بدنی پاسخ متفاوتی می ‌دهند.

عضلات اسکلتی، چیزی فراتر از "موتورهای محرک حرکت" هستند، آنها نقش محوری در متابولیسم گلوکز و بنابراین در ایجاد دیابت نوع 2 دارند. این به این دلیل است که حدود 85٪ از جذب گلوکز وابسته به انسولین در عضلات انجام می‌ شود.

این بدان معناست که اگر سلول‌های عضلانی نسبت به انسولین حساسیت کمتری داشته باشند- برای مثال در حالت مقاومت به انسولین- جذب گلوکز از خون به‌ سختی انجام می ‌شود. فعالیت بدنی به‌ طور خاص با این فرایند مقابله می‌ کند.

عضلات زنان و مردان متفاوت عمل می ‌کنند

میزان عملکرد متفاوت عضلات در زنان و مردان مدت‌هاست که دست کم گرفته شده است. دقیقاً همین موضوع است که اکنون توسط محققانی به رهبری سیمون درهر و کورا وایگرت مورد بررسی قرار گرفته است. آنها بیوپسی ‌های عضلانی را از ۲۵بزرگسال سالم اما دارای اضافه وزن (۱۶زن، ۹مرد) با سن حدود ۳۰سال بررسی کردند.

افراد مورد آزمایش قبلاً در فعالیت ‌های ورزشی منظم شرکت نکرده بودند. طی یک دوره ی هشت هفته ‌ای، آنها سه بار در هفته، ۳۰دقیقه دوچرخه‌ سواری و ۳۰دقیقه پیاده ‌روی روی تردمیل، و یک ساعت تمرین استقامتی انجام دادند.

نمونه ‌هایی از عضلات افراد شرکت کننده قبل از شروع، پس از اولین جلسه تمرینی و در پایان برنامه گرفته شد. محققان با استفاده از روش‌ های بیولوژیکی مولکولی پیشرفته، از جمله تجزیه و تحلیل اپی ژنوم، ترانسکریپتوم و پروتئوم، تفاوت‌ های خاص جنسیتی را در سطوح مختلف بررسی کردند.

بدن مردان در واکنش به ورزش، پاسخ استرسی قوی ‌تری از خود نشان می ‌دهد

اولین جلسه تمرینی باعث ایجاد پاسخ استرس قوی ‌تری در سطح مولکولی در مردان شد که در افزایش فعال شدن ژن‌ های استرس و افزایش میوگلوبین پروتئین عضله در خون آشکار شد. علاوه بر این، عضلات مردان الگوی متمایزی از آنچه که فیبرهای سریع الانقباض نامیده می ‌شوند را نشان دادند که برای ورزش کوتاه مدت و فشرده طراحی شده ‌اند و ترجیحاً از گلوکز به عنوان منبع انرژی استفاده می‌ کنند.

زنان بطور قابل توجهی مقادیر بیشتری از پروتئین هایی داشتند که مسئول جذب و ذخیره اسیدهای چرب هستند که نشانه‌ ای از استفاده کارآمد تر از چربی است. پس از هشت هفته تمرین استقامتی منظم، عضلات هر دو جنس با هم مطابقت داشتند و تفاوت‌ های خاص در فیبرهای عضلانی کاهش یافت. در عین حال، زنان و مردان پروتئین ‌های بیشتری تولید کردند که استفاده از گلوکز و چربی را در میتوکندری، "نیروگاه‌ های سلول ‌ها"، افزایش می‌ دهد.

دکتر ویگرت، گفت: "این تنظیمات نشان دهنده ی بهبود کلی در عملکرد متابولیک است که می ‌تواند به کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع 2 کمک کند. در آینده، یافته‌ های جدید ما ممکن است به پیش ‌بینی بهتر خطرات دیابت فردی و تنظیم توصیه‌ ها برای درمان‌ های ورزشی به طور خاص برای زنان و مردان کمک کند."

در گام های بعدی تحقیقات دانشمندان می‌ خواهند نقش هورمون ‌های جنسی مانند استروژن و تستوسترون را در این تفاوت ‌ها بررسی کنند - و اینکه چگونه تغییرات هورمونی در پیری بر خطر بیماری‌ های متابولیک تأثیر می ‌گذارد.

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2025-07-metabolic-differences-male-female-muscles.html