۲ نوامبر ۲۰۲۵- در مطالعه ی منتشر شده در نشریه Frontiers in Nutrition ، پژوهشگران بررسی کردند آیا یک مکمل غذایی جدید می تواند سلامت متابولیک افراد مبتلا به اختلال در قند خون ناشتا(IFG) را بهبود بخشد یا خیر. این مطالعه شامل یک کارآزمایی بالینی تصادفی، دوسوکور و کنترل شده با دارونما بود که در یک مرکز انجام شد و ۶۲ فرد مبتلا به IFG را به مدت شش ماه تحت رژیم غذایی سالم قرار داد. نیمی از شرکت کنندگان مکملی حاوی عصاره های مرکبات و انگور قرمز، هسپریدین و کروم دریافت کردند (۲۵۰ میکروگرم کروم و ۵۶۰ میلی گرم فلاونوئید در روز).
بازگشت سطح قند خون به حالت طبیعی با مکمل غذایی
نتایج نشان داد که مصرف مکمل باعث کاهش قند خون ناشتا از ۱۱۴ به ۹۴ میلی گرم در دسی لیتر طی ۶ماه شد و سطح طبیعی قند خون در عرض ۳ماه حاصل گردید. همچنین سطح کلسترولLDL (بد)،HDL (خوب) و تری گلیسرید نیز بهبود یافت. در مقابل، گروه دارونما کاهش اندکی در قند خون ناشتا داشت (از ۱۱۳به ۱۰۷)، اما همچنان در محدوده پیش دیابت باقی ماند و هیچ بهبود قابل توجهی در چربی های خون مشاهده نشد؛ حتی سطح تری گلیسرید افزایش یافت. این یافته ها نشان می دهد که رویکرد چند جزئی مکمل غذایی می تواند راهبردی مؤثر برای مدیریت پیش دیابت باشد.
پیش دیابت؛ چالش رو به رشد سلامت جهانی
اختلال در قند خون ناشتا (IFG) که به طور رایج به عنوان پیش دیابت شناخته می شود، یک مسئله ی رو به رشد در سلامت جهانی است. این وضعیت با سطح قند خون بالاتر از حد طبیعی اما پایین تر از آستانه ی تشخیص دیابت نوع ۲ مشخص می شود و با افزایش خطر بیماری های قلبی عروقی ارتباط دارد. اگرچه پیش دیابت اغلب با رژیم غذایی سالم و ورزش قابل برگشت است، اما پایبندی به این روش ها پایین است و اقدامات سبک زندگی به تنهایی کافی نیستند. این موضوع پژوهشگران را به بررسی مکمل های تغذیه ای سوق داده تا بتوانند مداخلات سنتی را تکمیل کرده و فواید متابولیک قابل اندازه گیری ارائه دهند.
طراحی مطالعه و اهداف پژوهش
این کارآزمایی بالینی تصادفی، دوسوکور و کنترل شده با دارونما با هدف بررسی تأثیر ترکیبی خاص از کروم، هسپریدین و عصاره های لیمو و انگور قرمز بر متابولیسم گلوکز و تعادل چربی ها در افراد مبتلا بهIFG انجام شد. قند خون ناشتا به عنوان شاخص اصلی در نظر گرفته شد و HbA1c، انسولین، HOMA-IR و پنل کامل چربی ها به عنوان شاخص های فرعی بررسی شدند.
جزئیات شرکت کنندگان و پروتکل درمانی
در این مطالعه، ۶۲ بزرگسال ایتالیایی (۱۸تا ۷۵سال) با تشخیصIFG (قند خون ناشتا بین ۱۰۰تا ۱۲۵میلی گرم در دسی لیتر) شرکت داشتند. شرکت کنندگان به طور تصادفی به دو گروه مکمل و دارونما تقسیم شدند. گروه درمانی روزانه دو قرص (بعد از ناهار و شام) به مدت شش ماه دریافت کرد و هر دو گروه رژیم غذایی DASH با کالری ثابت را دنبال کردند. استفاده از داروها یا مکمل های دیگر که بر قند یا چربی خون اثر می گذارند، ممنوع بود.
ترکیب مکمل و کنترل رژیم غذایی
مکمل شامل ۲۵۰ میکروگرم کروم و ۵۶۰ میلی گرم فلاونوئید استخراج شده از لیمو(Citrus limon)، انگور قرمز (Vitis vinifera) و پرتقال (Citrus sinensis) بود. شرکت کنندگان مشاوره ی تغذیه ای دریافت کردند تا رژیم ایزوکالریک را حفظ کنند. نمونه های خون در آغاز، سه ماه و شش ماه جمع آوری شد تا نشانگرهای کلیدی مانند گلوکز، انسولین،HbA1c و اجزای چربی خون اندازه گیری شوند.
نتایج: بهبود کنترل قند و چربی خون
گروه مکمل کاهش قابل توجهی در قند خون ناشتا داشت (از ۱۱۴ به ۹۴ میلی گرم در دسی لیتر) در مقایسه با گروه دارونما (از ۱۱۳ به ۱۰۷).HbA1c تنها در گروه مکمل کاهش یافت، در حالی که انسولین و HOMA-IR تفاوتی نشان ندادند. نتایج چربی خون نیز مطلوب بود: LDL-C از ۱۱۴ به ۷۳ کاهش یافت،HDL-C از ۳۸ به ۵۶ افزایش یافت و تری گلیسرید به طور قابل توجهی کاهش یافت(p =۰.۰۱۱).در مقابل، سطح تری گلیسرید در گروه دارونما افزایش یافت(p=۰.۰۰۱۲). سطح AST،ALT و کراتینین نشان دهنده تحمل پذیری عالی این مکمل بود.
اهمیت بالینی، محدودیتها و چشمانداز آینده
این مطالعه از پتانسیل درمانی مکمل عصاره مرکبات و انگور همراه با هسپریدین و کروم برای مدیریت پیش دیابت حمایت کرد. طی شش ماه، این ترکیب توانست قند خون را به حالت طبیعی بازگرداند و تعادل چربی ها را بهبود بخشد که نشان دهنده ی فواید قلبیعروقی قابل توجهی است. با این حال، محدودیت هایی مانند طراحی تک مرکزی، محدود بودن شرکت کنندگان به BMI زیر ۳۰ و نبود پیگیری پس از پایان مطالعه ممکن است بر قابلیت تعمیم نتایج تأثیر بگذارد. انجام مطالعات انسانی چند مرکزی برای تأیید پایداری و قابلیت گسترش این نتایج توصیه می شود.
منبع:
https://www.news-medical.net/news/20251102/Research-shows-citrus-and-grape-compounds-may-protect-against-type-2-diabetes.aspx